Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!
Flash
Préc Suiv

Edito Taratra

Vahoaka… tompon’ny teny farany

Vahoaka… tompon’ny teny farany

Amin’izay tsy azo anoarana vao hikoropaka hanao kisarisarina dinika ny mpitondra? Tsy misy setriny ireo fitakiana etsy sy eroa, na eo aza ny fanambarana ampahibemaso fa hoe vonona hifampidinika. Arirarira ny raharaha, taritarihina mandra-pahatapitry ny fe-potoam-piasana. Tsy misy avaly afa-tsy ny fampiandrasana ny fifidianana, taona 2018. Resaka ihany ny hoe fandresen-dahatra ny mpanenjika ny asa […]

Haintrano faobe

Haintrano faobe

Fa inona loatra ity mitranga rey olona ? Tao anatin’ny herinandro monja (17- 25 septambra teo), levon’ny afo tao anatin’ny indray mipy maso, ny trano fonenana miisa manodidina ny 250, ahitana tokantrano maherin’ny 380, tany Andovoranto Brickaville,  Maroletra Marolambo ary Ankasina Antananarivo Renivohitra. Sanatria tsy mampitovy azy amin’ireny hetsika manokana fanaon’ny fandaharanasa sy ny tetikasa ireny, […]

Fitandroana filaminana sy fitsarana… tsy atokisana

Fitandroana filaminana sy fitsarana… tsy atokisana

Manjaka ny tsy fahatokisan’ny vahoaka ny fitandroana filaminana sy ny fitsarana. Na tsy ny rehetra aza no manao ny ataony, saro-toerana ny rafitra: anisan’ny mahabe fitarainana noho ny kolikoly, ohatra, raha ny tatitry ny Bianco sy ny Afrobaromètre. Mbola anisan’ny fitaovana politika eo an-tanan’ny mpitondra koa? Izay mitady hihetsika rehetra, potehina amin’ny alalan’ny mpitandro filaminana… […]

Famoretana sisa hery raha izao…

Famoretana sisa hery raha izao…

Misy ny mpitandro filaminana voasaringotra amina raharaha maizina etsy sy eroa:  fampanofana basy, ohatra. Eo ny fanamarinan-tena amin’ny voka-dratsin’ny atao fa mitifitifi-poana. Mangina fotsiny ny fanapotehana izay mihetsika rehetra, soketaina ho manakorontana sy manongam-panjakana. Anton’izany ny tahotra na tsy fahatokisan-tena amin’ity hoe voafidim-bahoaka. Tena miaro ny vahoaka sy ny fananany ve ny mpitandro filaminana? Ny […]

Valalabemandry… valaka be miandry

Valalabemandry… valaka be miandry

Aiza ho aiza ary ho aiza ny valalabemandry amin’izao toe-draharaham-pirenena izao? Raha ny mpitondra hoe lanim-bahoaka, tsy mitsaha-miantso tolo-tanana amin’izay hoe fampandrosoana. Nefa na ny afitsony aza, tsy hita mazava hoe ahoana na aiza marina amin’izany. Manampy trotraka ny vahoaka ny tsy fandriampahalemana, fidangan’ny vidim-piainana… Iforetana sy iaretana mandra-pahatonga ny fifidianana 2018? Mandra-pitrangan’izay hitranga, valaka […]

Fandriampahalemana… fandri(h)am-pahalemena

Fandriampahalemana… fandri(h)am-pahalemena

Rehefa ny olo-marina indray no mikaton-trano sy tsy sahy mivoaka takariva na alina, manjaka ny olon-dratsy. Rehefa ny dahalo no manafika tobin-jandary, ohatra, ratsy fototra izay hoe fandriampahalemana. Rehefa misy mpitandro filaminana miray tsikombakomba amin’ny olon-dratsy, sarotra ny mahazo antoka amin’ny filana vonjy. Rehefa manana fitaovam-piadiana mahery vaika noho ny an’ny mpitandro filaminana ny olon-dratsy […]

Mba henoy sy vakio izay ambaran’ny mpanoratra !

Mba henoy sy vakio izay ambaran’ny mpanoratra !

«Masina ny tanindrazana » ! Tsy masimasim-poana izy io fa nisy antony nahatonga izany. Anisan’ireny ny fanarahana ny fomba sy fitandremana ny fady ary ny fahafantarana ny tantara. Ireo rehetra ireo, manomboka very amin’ny Malagasy avokoa. Ny fomba, lasa fombam-bazaha. Tafiditra ao anatin’izany ny fomba fisainana. Nanjary nivadika ho finoanoam-poana ny fady nohajain’ny ntaolo fatratra. Ny tantara, […]

Sangy mihoatra ny loha

Sangy mihoatra ny loha

« Ry tanindrazan’ny…ô ! Ry Madagasikaran’ny Sinoa … ». Mahatsikaiky ! Samy manana ny hanehoany ny fahitany ny lalan-kizorana na ny lalana itondrana ity Gasikara ity ny tsirairay, amin’izao fotoana izao. Toa mampihomehy, saingy tena mampahonena raha izany  tokoa no hiafaran’ilay hiram-pirenena sy ny firenena iray manontolo mihitsy. Raha « sanatria » no tokony hanambara teo ambony kanefa, indrisy, tsy lavitra […]

Mitotongana ka mitoto… ongana

Mitotongana ka mitoto… ongana

Mby aiza ny raharaham-pirenena? Maso miara-mahita ny rehetra izao: mahandro tsy mahamasaka izay fanarenam-pirenena ny mpitondra, mitoto tsy mahafotsy izay fampandrosoana. Tenenina, minia manao bemarenina? Raha mamaly, fampielezan-kevitra politika hoe miasa sy mahavita tsy misy toa azy hatramin’izay. Fanamarinan-tena no afitsoka amin-javatra efa hita izao fa mihitsoka? Mitotongana ny raharaha, ny fomba fitantanana. Mampiteny ny […]

Herin’ny vola, vandy, vahoho… manjaka

Herin’ny vola, vandy, vahoho… manjaka

Tena marina ve ny hoe notambazana 1 000 tapitrisa Ar ny depiote Mapar iray mba hivadika ho Hery vaovao ho an’i Madagasikara (HVM)? Na hisy aza ny fanadihadiana, tsy hivoaka ny marina… Nahoana? Tsy vitan’ny hoe miasa ny herin’ny vola amin’ny mpanao kolikoly sy mpividy olona amin’izao, fa manjaka koa ny vandy na lainga amin’ny lany […]

Fiainana eklipsa

Fiainana eklipsa

Misesisesy ny eklipsa tazan’ny vahoaka malagasy tato ho ato. Fahamaizinan’ny tany tampoka ao anatin’ny fotoana fohy ny eklipsa. Efa mandavantaona kosa ny fiainan’ny Malagasy no ao anatin’ny fahamaizinana. Efa zatra eklipsa, araka izany, ny Malagasy. Tsy mahita mangirana mihitsy aza fa sasatry ny maizim-bolana ny fiainany. Fampahantrana no manakona ny masoandrom-piainany eto. Anjakan’ny vahiny ny […]

Tsy ampy ny mpamono afo…

Tsy ampy ny mpamono  afo…

Isan’andro, mitatitra ny vaovao misy ary manaitra ny tompon’andraikitra isan-tsokajiny hatrany ny mpanao gazety. Marina, misy ny haino aman-jery miezaka manarontsarona ny zava-misy. Na izany aza, ny ankamaroany kosa, tsy afa-miala amin’ny tranga marina, izay miseho eto amin’ny firenena. Tsy ampy intsony ny mpamono afo, na ireo tena « pompiers » izany, na ireo mpikarama an’ady mpamono […]

Maka lesona

Maka lesona

Adihevitra tsy mety vita eo amin’ireo mpanabe sasany ny taha tamin’ireo afaka bakalorea amin’ny ankapobeny. Lasa hitsarana ny fahombiazana na tsia eo amin’ny mpitondra amperinasa ny vokatra. Tany aloha tany, tsotra ny hevitry ny amiraly Didier Ratsiraka. Aleo samy hahazo izany “ baoritra” izany ny zanaka malagasy rehetra ahafahany manovo fianarana eny amin’ny ambaratonga ambony. […]

Ho main’ny afo natsangany…

Ho main’ny afo natsangany…

Mahavelona Foulpointe, Ambovomamy, Port-Bergé, Mahajanga an-tampon-tanàna, Ankazomborona, Ambilobe, Vatovavy Fitovinany, Ikalamavony, Analamanga (Isotry, Antohomadinika, Ankasina…). Inona daholo izany ? Faritra nahitana afo, haintrano nandripaka trano maro, saiky tanàna iray manontolo, nandravana fananana, nisy ny namoizana aina, nahatonga traboina maro, sns. Nalaza, tato ho ato, ny afo. «Nandalo Ramaka ka may ny tanety», hoy ny fitenenana. Iza […]

Dinika… lainga… misy fetra

Dinika… lainga… misy fetra

Hatramin’izao, mihirahira ny hoe vonona amin’ny fifampidinihana ny mpitondra. Efa misy aza ny hoe natomboka, na an-dalana, na hotanterahina. Mby aiza? Tafiditra ao anatin’ny fampielezan-kevitra ny raharaha? Manao zavatra, hono, izao fitondrana izao, tsy mihemotra. Na mandeha hatrany ny fanamarinan-tena amin’ny hoe lehibe tsy meloka, mpitondra tsy mba diso. Fialana andraikitra ny hoe fifampidinihana? Na […]

Iala-nenina tenenina, minia marenina…

Iala-nenina tenenina, minia marenina…

Mby aiza ny fifandraisan’ny vahoaka sy ny mpitondra amin’izao toe-draharaham-pirenena mafanafana toy ratsy ataon-kavana izao? Tsy hita be ihany izay fifampitokisana eo amin’ny roa tonta… Tsy matoky mpitondra tsy mahatanteraka ny fampanantenany ny vahoaka; ny mpitondra, matahotra vahoaka: izay mitady hihetsika rehetra, toa haninona ihany amin’ny hoe misy ambadika politika. Na ahoana na ahoana, avy […]

Mahazo vahana ho azy ny ratsy

Mahazo vahana ho azy ny ratsy

Ny fandio iray siny, hono, tsy mahaleo ny fandoto iray tandroka. Mibahan-toerana sy mahazo vahana ho azy mandrakariva ny ratsy, na maro anisa toy inona aza ny tsara. Velon-taraina izao ny maro noho ny afitsoky ny mpitondra. Ireo vitsy anisa eo amin’ny fitondrana na ny manodidina ny mpitondra no tsinay homana aty, manamaimbo ny fitondrana? […]

Mitompo tena fantatra ho meloka…

Mitompo tena fantatra ho meloka…

Tsy misy toy izao fitondrana izao hatramin’izay? Marina izany. Na izy ireo mpitondra, na ny vahoaka: samy milaza izany, na samy hafa aza izay lazaina. Eo ny mpitondra milaza tena fa tsy mbola misy nahavita ny vitany nandritra ny roa taona sy tapany tao anatin’izay antsasaky ny taonjato iray izay: 50 taona… Eo ny asa […]

Ny hamisavisana ny ratsy…

Ny hamisavisana ny ratsy…

 « Fitondrana mpanao bodongerona, mpanao latsak’alina, mpampihorohoro, mpanao hery famoretana, tsy mpanara-dalàna,… ». Izany sy ny hafa tsy voatanisa (misy no tsy azo lazaina eto) no nikilasian’ny olona ity fitondrana ity, taorian’ireny zava-nitranga afakomaly alina, teny Anosipatrana, ireny. Niraraka ny fanaratsiana ity fitondrana ity, tamin’ny alalan’ny  fanehoan-kevitra, na tamin’ny fidirana mivantana tamin’ny radio, na tao anatin’ireny tambajotram-pifandraisana […]

Aza gaga amin’izao raharaham-pirenena izao…

Aza gaga amin’izao raharaham-pirenena izao…

Tokony hivarotra ny fananany ary hizara izany ho an’ny sahirana, hono, ny mpanohitra, raha milaza ho tia vahoaka. Vavan’ny olom-boafidy iray io. Solom-bavan’iza: ny vahoaka sa ny fanjakana? Ny tena no menatra. Fizarana ny fananan’ny tena ve no hoe fitsinjovana vahoaka? Nefa tsy manao izany ny mpitondra milaza isan’andro vaky fa manao fampandrosoana, efa manakaiky […]

Kibay zozoro an-kelika, fa tsy hiady…

Kibay zozoro an-kelika, fa tsy hiady…

Tsy miady, tsy miady, nefa ny kibay an-kelika ihany. Na tsy ho aiza tsy ho aiza, nefa mandray basilava… Fomban’ny mpiandry kendry tohina ireo, mitetika hamely am-pitaka, mamono botraka ho mody tsara ivelany… Tsy izay kosa ny mitranga sy iainana amin’izao fitondrana hafahafa izao, raha ny ady amin’ny kolikoly. Hiady, hiady, ka manao kibay an-kelika. […]

Mampiteny ny noana sy ny moana…

Mampiteny ny noana sy ny moana…

Tsy fahalalam-pomba, hono, ny miteny, raha mbola eo am-pihinanana. Tsy vitan’izany, kofona izay miteny na be resaka eo am-pihinanana. Izany no mampangina ny mpitondra? Tsy lazaina izay atao; izay lazaina, tsy atao. Samy olon-ko azy izao na ny mpitondra na ny vahoaka, tsy manan-javatra iombonana sy mampiombona. Tsy inona fa ny tanindrazana, ohatra. Nefa izany […]

Tsy hita izay iombonana sy mampiombona

Tsy hita izay iombonana sy mampiombona

Mbola misy iombonana sy mampiombona ny toe-draharaha amin’izao fotoana izao? Mihambo ho voafidim-bahoaka ny mpitondra; ny vahoaka, efa tsy matoky firy intsony… Mila porofo? Jereo ny famoriam-bahoka afitsoky ny mpitondra: indraindray, manarama olona toy ny fanatrehana ny matson’ny 26 jona, ohatra. Misy elanelana ho azy eo amin’ny vahoaka sy ny mpitondra. Mihalalina izany, mihalavitra… Ho […]

Tamberin’andraikitra, tamberin-tantara…

Tamberin’andraikitra, tamberin-tantara…

Hirahirain’ny mpitondra amin’izao toe-draharaha mafanafana ratsy izao ny hoe voafidim-bahoaka. Viraviraina amin’izany ny fanehoan-kevitry ny hafa mitaky ny fanaovana fifidianana mialoha ny fotoana. Misasaka izao ny fe-potoam-piasana, mba vita sasaka ve ny fanamby sy ny fampanatenana tamin’ny fifidianana. Ny delestazy hoe hofoanana ao anatin’ny telo volana fotsiny aza, ohatra: telo taona tsy afaka ihany. “Miandry […]

Efa fanakona-masoandro hatramin’izay…

Efa fanakona-masoandro hatramin’izay…

Fanakona-masoandro eto Madagasikara rahampitso, indrindra any Mahajanga sy Toamasina. Takonan’ny volana ny masoandro. Be ny tsy mahalala izany, tsy miraika, tsy miraharaha… Ho an’ny sarambabem-bahoaka, efa fanakona-masoandro hatramin’izay, indrindra amin’izao fitondrana ao anatin’ny Repoblika IV izao. Nahoana? Tsy mbola ahita-mangirana izay tena hoe fanarenam-pirenena sy fampandrosoana ifotony, indrindra ny fanatsarana ny fiainam-bahoaka. Ny mpitondra aza […]