Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!
Flash
Préc Suiv

Edito Taratra

Aza misy miteniteny, hono…

Aza misy miteniteny, hono…

Hira nalaza tamin’ny taompolo 70 ny hoe “Aza misy miteninteny”, taorian’ny “Raharaha 72″. Nitsikeran’ny Malagasy mpianatra tany Frantsa ny afitsok’ireo firenen-dehibe teto  Madagasikara, tamin’ny fotoan’androny. Mby aiza? Mbola mitoetra… Ny mpitondra indray izao manao amboletra amin’ny hoe “Aza misy miteninteny” amin’ny “Raharaha Razaimamonjy Claudine”. Misy aza mpanohana an-jambany manao teny tsy voahevitra: voakarama, hono, izay […]

Volam-bahoaka… raharaham-panjakana

Volam-bahoaka… raharaham-panjakana

Tsy raharaham-panjakana, hono, ny “Raharaha Razaimamonjy Claudine“, fa raharaham-pitsarana tsotra amina ady heloka bevava. Nefa na ny miteny izany aza, olom-panjakana ambony, fa tsy hoe dokotera na mpitsara tsotra. Hatrany am-boalohany no tsy hita be ihany ny fanjakana amin’izay itondrana sy anaovana ny raharaha: tsy takona afenina, maningotra azy, manala baraka… ? Volam-bahoaka na volam-panjakana […]

Midongy sy mitokona

Midongy sy mitokona

Fanaon’ny ankizy ny midongy rehefa misy tranga tsy mifanaraka amin’ny eritreriny na izay tiany. Tsy fantatra na avy amin’io toetran’ny ankizy io no nahitan’ny sendikàn’ny mpiasa, namorona ny atao hoe « fitokonana » rehefa misy fitakiana tiany ho azo, mila tanterahin’ny mpampiasa na ny fanjakana.  Dia niitatra ihany ilay fomba fanao, ka « mitokona tsy mihinan-kanina » koa ny […]

… Ary raha tsy tadiavina fa hahena ny very ?

… Ary raha tsy tadiavina fa hahena ny very ?

Tany amin’ny tontolon’ny literatiora no nahenoina ny hoe : « mitady ny very »… Saingy tsy nijanona teo fa tafapaka tamin-javatra maro. Very harena, very tanindrazana, very hasina, very fanahy (mbola velona), very teny, very fomba amam-panao, kolontsaina, soatoavina… Very izao rehetra izao i Madagasikara ! Raha atao kisarisary, taningazana sisa tazana sy azo antsoina amin’io anarana io fa […]

Tsy manaiky matoa miteny…

Tsy manaiky matoa miteny…

Fomba fiteny nolovaina tamin’ny vahiny ny hoe manaiky matoa tsy miteny. Amin’ny Malagasy, izay ekeny no itenenany amin’ny hoe tsy te hanan-dratsy, ny hendry ihany no hanarina… Efa tofoka sy afa-nenina izy, matoa tsy miteny. Tsy inona fa tsy manaiky matoa tsy miteny. Izay ela izay, telo taona mahery izay: raha mba niteny ny vahoaka: […]

Tonga ny fetran’ny hery, lainga, vola…

Tonga ny fetran’ny hery, lainga, vola…

Tombanan’ny mpandinika sasany fa mbola mampijoro izao fitondrana izao ny fampiasana herim-pamoretana. Izay mihetsika, ampangaina sy enjehina ho manakorontana sy manongam-panjakana. Eo koa ny lalàm-pifandraisana… famoretana. Mbola mampijoro koa ny lainga raofina saika isan’andro vaky? Nanomboka tamin’ny delestazy hoe foanana ao anatin’ny telo volana, nanao randran-tarihina. Na ny hoe fanjakana tan-dalàna aza, ny ady amin’ny […]

Fahadisoam-panantenana… efa nampoizina

Fahadisoam-panantenana… efa nampoizina

Fahadisoam-panantenana sa efa nampoizina ? Izay ny fanontaniana mipetraka, raha ny vaovao sy ny zava-nitranga tao anatin’ny 24 ora. Sady fahadisoam-panantenana no efa nampoizina ny niondrehan’ny « Makis » kely, teo anatrehan’ny Goliata namibianina, tetsy Mahamasina, omaly, eo amin’ny manasa-dalan’ny amboaran’ny “Can U-20”, taranja rugby. Aiza Rangahy ka 7 noho 66 no nisarahan’ny roa tonta. Mavesatra dia mavesatra […]

Mila raharaha

Mila raharaha

Ny eo tsy vita, ny hafa mitomboka ihany… Mikasika ireo karazana « Raharaha » mafampana sy mahabe resaka amin’izao fotoana izao izany. Mipoaka be am-boalohany fa mitsefotra foana ny farany. Na ny zaza milalao aza, mahalala ny « Raharaha Claudine ». Vitsy kosa ny mahafantatra ny tena ho tohiny, fa dia miandry izay hapoakan’ny sasany sisa. Hitarika “Rarahaha” maro […]

Resabe tsy mampandroso

Resabe tsy mampandroso

Naresaka tato ho ato ny fivoizana fitsikerana sy fanaratsiana ny Birao mahaleotena miady amin’ny kolikoly (Bianco), taorian’ireny « Raharaha Claudine » ireny. Hoe nahoana, hono, hatramin’izay tsy nihetsika fa izao vao manovokovoka ? Ao koa ny hoe « fa angaha Claudine ihany no nanao kolikoly hatramin’izay fitondrana nifandimby izay? », sns. Dia lasa ny saina. Tsy hita ihany Ramalagasy ity. […]

Arahabaina fa nandresy ny fety

Arahabaina fa nandresy ny fety

Vita soa aman-tsara iny ny fetin’ny Paska, izay niainan’ny rehetra. Faly avokoa ny daholobe satria afaka nankalaza izany, tamin’ny fomba maro samihafa. Eny fa na nisy ihany aza ny indrokely sy ny voina isan-karazany, nifety avokoa ny mpianakavy. Fandresen’ny Tompo ny fahafatesana ka nanavotana ny fahotan’izao tontolo izao ny Paska ho an’ny kristianina. Fihinanambe sy […]

Herinandro mantsina… herin’ny andro masina

Herinandro mantsina… herin’ny andro masina

Ho an’ny kristianina, mamarana ny herinandro masina izao: nandehanana tamin’ny lalan’ny hazo fijaliana. Ho an’ny fitondrana, herinandro mantsina… Tsy inona fa noho ny “Raharaha Razaimamonjy Claudine“, manamaimbo an-toerana azy. Hatrany am-boalohany, efa maimbo amin’ny raharaha kolikoly hoe avo lenta ny fitondrana sy izay akaiky azy ao. Porofo ny fisian’ny nahandro tsy mivoa-pofona izay ela izay […]

Fetin’ny Paska hanadinoana ny andavanandro

Fetin’ny Paska hanadinoana ny andavanandro

Tsy misy hanaiky ho diso anjara amin’ny alatsinain’ny Paska aho avy izao. Izay no tena masaka ao an-tsain’ny fianakaviana, indrindra ny eto an-dRenivohitra. Tsy maintsy mitsangantsangana na hivezivezy etsy Analakely sy ny manodidina fotsiny ihany aza satria raha handeha haka rivotra, ilana volabe. Ny saran-dalan’ny taksibrosy, hidangana izaitsizy, rehefa hiverina, vao mainka miakatra izany. Kanefa […]

Na migadra aza, mbola mahazo tombony ?

Na migadra aza, mbola mahazo tombony ?

Raharaham-pitsarana roa, nandany ny andron’ny mpanara-baovao mihitsy : Razaimamonjy Claudine sy Ratiarison Nivo. Ny ifandraisany ? Samy avy amin’ny asan’ny Bianco no nampiakatra fitsarana azy ireo. Samy akaiky na tao anatin’ny fitondrana amin’izao fotoana izao ihany koa. Nivoaka ny didim-pitsarana omaly : sazy dimy taona, asa an-terivozona miampy lamandy 85 tapitrisa ariary. Haingana be anefa ny kajikajin’ny mpanara-baovao, […]

Tsy azo itsoahana ny andavanandro

Tsy azo itsoahana ny andavanandro

Asa raha hivalona na mbola tantara mitohy iny « Raharaha Razaimamonjy Claudine » iny. Na inona na inona hiseho ny ampitso sy ny manaraka, tsy maintsy mitohy ny andavanandrom-piainan’ny tsirairay. Na eo aza ny fanehoan-kevitra samihafa anaty tambajotran-tsosialy, zary efa fanaon’ny Malagasy ihany koa manaraka ny rivotry ny any ivelany, tsy maintsy atrehina ny adidy, andraikitra tandrify […]

Sarimihetsika efa nandeha… samy mihetsika…

Sarimihetsika efa nandeha… samy mihetsika…

“Raharaha ady amin’ny kolikoly“. Filma efa nandeha, novokarin’ny fanjakana malagasy. Samy ao ihany tsinona na ny mpanatontosa na ny mpilalao. Ny olana fototra na ny laka sy ivon’ny tantara na ny fanahin’ny tantara, araka ny filazan’ny mpahay azy: raharaha kolikoly avo lenta. Tadiavina amin’io horontsarimihetsika mampihoron-koditra ny olo-marina io izay tena olo-meloka sy atidohabe. Miankina […]

Isavorovoroan-kikatsoana izao…

Isavorovoroan-kikatsoana izao…

Tsy mitsaha-misavorovoro ny toe-draharaham-pirenena tato ho ato. Tsy fandriampahelamana etsy, fitsaram-bahoaka eroa… Na ny raharaha irina sy heverina fa handeha araka ny dingana amam-pombafomba amin’ny raharaha fanadihadiana sy fitsarana aza, lazaina fa mitady hisy fitsaram-bahoaka. Efa leon’ny tsy fanarahan-dalàna mahery vaika fanta-poko fanta-pirenena, hono, ny vahoaka, raha ny fampiakaram-peon’ny tomponandraiki-panjakana ambony iray. Hay, rey olona, […]

Tsy to teny… mampanjaka ny samy maka ho azy

Tsy to teny… mampanjaka ny samy maka ho azy

Fampiakaram-peo sy fidinana an-dalambe no hita etsy sy eroa tato ho ato. Miaka-midina ny raharaha: miakatra ny feo, midina an-dalambe ny olona. Tsy misy fahamarinan-toerana. Mihamitombo ny elanelana eo amin’ny vahoaka ifotony sy ny mpitondra, indrindra any amin’ny toerana lavitra fanjakana. Manao ny danin’ny kibony, ohatra, ny olon-dratsy; eny, na ny herim-pitondrana sasany aza:  toy […]

Misy ireo reraka miady…

Misy ireo reraka miady…

Nodimandry i Jean Emilien. Mahatsiaro azy sy ny talentany eo amin’ny mozika avokoa ny rehetra. Andrarezina, nitondra avo ny mozika malagasy, manan-talenta, sns, samy manana ny hamaritana ity mpanakanto ity avokoa. Ao ambadik’iny tarehy mitsika lava, iny feona farara sy kabôsy iny anefa, misy ady mafy izay tsy tsapan’ny maro. Eny, niady an-taony maro i […]

Marary ny fampianarana eto Madagasikara

Marary ny fampianarana eto Madagasikara

Fandaharam-pianarana, tsy mifanaraka amin’ny filan’i Madagasikara. Mpampianatra iray, mampianatra amina sekoly marobe. Izay manana diplaoma ka tsy mahita asa, lasa mandeha mampianatra. Efitrano fianarana tsizarizary, kanefa sekoly nahazo alalana hisokatra. Mpianatra 60 na mihoatra izany aza ny ao anaty lakilasy iray. Ampaham-porofo hoenti-milaza ireo fa marary ny fampianarana eto Madagasikara. Tahaka izany ny endrika ivelany […]

Fanjakan’i Baroa…

Fanjakan’i Baroa…

Ankoatra ny vidim-bary, tsy mitsaha-miakatra mampikaikaika ny maro ny fifamelezana ankolaka na mivantana eo amin’ny fanjakana sy ny mpanao politika amin’ny fampiatoana ben’ny Tanàna, ny trafikam-bolamena sy sokatra tsy misy farany, ifaninan’ny ladoany sy ny zandary ny fahatrarana azy, tranga lehibe tsy ahitam-bahaolana kanefa mihamirongatra dia mirongatra ny fitsaram-bahoaka. Tsy vitan’ny hoe mirongatra ihany anefa […]

Fitiavan-tanindrazana miaina, ampiainina, iainana…

Fitiavan-tanindrazana miaina, ampiainina, iainana…

Lasa resaka tato ho ato ny amin’ny fitiavan-tanindrazana. Mbola mety mampifanditra na ny amin’ny hoe tanindrazana aza: an’ny razana ny tany fa tsy an’ny tena; na maty ny tena, vao tompony. Izay no maha saropady ny tanindrazana: tsy amidy, tsy atakalo. Ndrao hananan-tsiny, hitodian’ny atao… Mety ho resaka koa ny amin’ny fitiavan-tanindrazana: ny tany no […]

Fahavalo tsy aiza sy tsy hafa, fa ao sy eo ihany…

Fahavalo tsy aiza sy tsy hafa, fa ao sy eo ihany…

Fampirafesana ny samy Malagasy, fahantrana, kolikoly, tsy fandriampahalemana, fanaovana tantely afa-drakotra ny harem-pirenena… Ireo no hoe fahavalo tsy maintsy atrehina ary ananana adidy horesena, raha ny nambaran’ny tomponandraiki-panjakana ambony iray vao tsy ela akory izay. Mby aiza? Manaiky hampiadiana ho azy amin’izao ve ny vahoaka ifotony? Ny fiainana isan’andro vaky aza, manahirana azy: tsy fandriampahalemana, […]

Fitiavan-tany ngazana sy fahalahelovan-tena

Fitiavan-tany ngazana sy fahalahelovan-tena

Adihevitra be tamin’ny fahatsiarovana ny faha-70 taon’ny 29 marsa 1947 teo ny amin’ny hoe fitiavan-tanindrazana. Aiza ho aiza? Mananatra sy manome lesona amin’izany ny sasany, nefa tsy mandini-tena. Raha mba misy mandini-tena amin’izay lazainy sy ataony aza, mihevi-tena ho zavatra ho azy amin’izany. Toy izany ny amin’ny hoe fahaleovantenan’ny firenena: mby aiza? Misy milaza fa […]

« Misokatra ny fanadihadiana… »

« Misokatra ny fanadihadiana… »

« Efa misokatra ny fanadihadiana mikasika izao raharaha izao mba hikarohana ireo rehetra mety ho voakasika amin’izany, na mivantana na ankolaka ». Izay ny voalaza tao anatin’ny fanambaran’ny zandarimariam-pirenena, omaly, mikasika ny fahatrarana volamena 2 kg sy 240 g, saika haondrana an-tsokosoko any ivelany, teny amin’ny seranam-piaramanidina Ivato, afakomaly. Teratany karana vavy roa ireto sarona nanao izany. […]

Fitiavan-tanindrazana, fitavanan-tanindrazana …

Fitiavan-tanindrazana, fitavanan-tanindrazana …

70 taona ny 29 marsa 1947. Eo hatrany ny tsy fitoviam-pijery ny amin’ny tantara sy ny marina momba izany: tolom-panafahan’ny tia tanindrazana sa famonoana faobe nataon’ny mpanjanatany ny Malagasy? Na fanosehan’ny Malagasy ny mpanjanatany sa famonoana tia tanindrazana… Mbola adihevitra izay, mila fikarohana, fampitoviam-pijery. Ny marina, marina ihany: tokana, fa tsy zato na arivo. Na […]